بيگدلي، غلامحسين: از كاخ هاي
شاه تا زندان هاي سيبري 244 ص، جلد نرم، 14.5*21.5
سانتي متر تهران: سازمان اسناد و كتابخانه
ملي ايران، 2009، چاپ اول شابك:
4-247-446-964-978 اين كتاب، بخشي از خاطرات
«غلامحسين بيگدلي»، از اعضاي خانواده هاي درباري و اشراف ايران در زمان پهلوي
است كه بعدها به «حزب توده» پيوست، به اتحاد جماهير شوروي گريخت، دچار زندان
هاي رژيم«استالين» شد، و سرانجام پس از سال ها آوارگي و زندان و دشواري به
ايران بازگشت. «غلامحسين بيگدلي»، در سال 1297خورشيدي در خانواده اي از اعيان
و اشراف ايران، از ايل «بيگدلي»، در تهران به دنيا آمد. تحصيلات خود را در
دبيرستان نظام و دانشكده افسري، با رتبه ا ول به پايان برد. پس ازآن، كمونيست
شد، و در اوايل دهه1320 به عضويت«حزب توده» درآمد. در تابستان 1324 با گروهي
ديگر از افسران حزبي دستگير و در كرمان زنداني شد. در اواخر همان سال با
پادرمياني عده اي از سران ايلات و خوانين آزاد شد و راهي آذربايجان كه روزهاي
سختي را پشت سر مي گذاشت، گرديد. پس از شكست«فرقه دموكرات»، در 21آذرماه
1325، همراه«پيشه وري» به آذربايجان شوروي گريخت، و سال ها زنداني و تبعيد
بود. به دنبال مرگ«استالين» و تغيير اوضاع در شوروي، از زندان آزاد شد،
تحصيلات عالي خود را در رشته ادبيات به اتمام رساند و با عنوان پرفسور در
ادبيات، به عضويت فرهنگستان باكو و مسكو درآمد.«بيگدلي» سرانجام در تابستان
1358، پس از 33سال به ايران بازگشت و در دانشكده ادبيات دانشگاه تهران به
فعاليت پرداخت. خاطرات او، شامل اطلاعات خواندني و مفيدي درباره «رضاشاه» و
حكومت او، فعاليت هاي «حزب توده» در سال هاي آغاز دهه1320 و ماجراهاي زندگي
اش در اتحاد شوروي آن دوره است.
