ياحسيني، سيد قاسم:
رئيس علي دلواري (تجاوز نظامي بريتانيا و مقاومت جنوب) 208ص، جلد نرم،
14.5*21.5 سانتي متر تهران: انتشارات
شيرازه، 1997، چاپ اول شابك:9-1-91480-964 اين كتاب،
شامل يك پيشگفتار و پنج فصل است. در فصل اول خواننده با پيشينه تاريخي مقاومت
مردم بوشهر و تنگستان عليه مداخلات انگليس آشنا مي شود. اين بخش گرچه ارتباط
مستقيمي با زندگي ومبارزات «رئيس علي دلواري» ندارد، اما پيش زمينه قيام او
را به خوبي نشان مي دهد. فصل دوم، ماجراي نبرد مردم بوشهر با انگليسي ها در
سال 1856 ميلادي است كه در آن مقاومت تنگستاني ها در نبرد عليه دشمن خارجي
تشريح شده است. در فصل هاي چهارم، پنجم و ششم كتاب، شرح زندگي و تكاپوهاي
سياسي و اجتماعي «رئيس علي» از انقلاب مشروطه تا جنگ اول جهاني (1906 تا 1914
ميلادي)، درگيري هاي نظامي او با انگليسي ها و تلاش قابل تحسينش در ايجاد و
اتحاد بين خوانين محلي و جنگ دلوار آمده، و سرانجام ماجراي رازگونه و پرابهام
كشته شدن «رئيس علي» و عوامل پشت پرده آن و بازتاب اين واقعه در سطح ايران
مورد بررسي قرار گرفته است.
